Soja is in de laatste decennia neergezet als een gezond product. Zo zou het goed zijn voor het cholesterol omdat het onder andere:

  • een vleesvervanger is en je daardoor minder verzadigde vetten eet
  • veel ‘gezonde’ meervoudig onverzadigde vetten bevat
  • en een rijke bron van eiwit is
  • een goede vervanger van melk is voor lactose-intolerante mensen
  • het risico op botontkalking zou verlagen
  • de gevolgen van de menopauze bij vrouwen zou verminderen
  • het LDL zou verlagen bij regelmatige consumptie

Als je dit zo leest, komt het inderdaad over alsof soja een product is dat je graag zou willen eten. Helaas zit er ook een schaduwkant aan soja.

De twee gezichten van soja

Door intensieve propaganda van sojaproducten en als speerpunt dat dit door de Aziatische bevolking veel zou worden gegeten, is soja neergezet als een gezond product. Wat de mensen achter deze lobby er echter niet bij hebben verteld is dat je soja in twee subgroepen kunt verdelen:

gefermenteerde en ongefermenteerde sojaproducten.

Het zijn vooral de gefermenteerde sojaproducten die door de Aziaten worden gegeten en bijdragen aan een goede gezondheid. Dit zijn producten als tempeh, sojasaus, miso en natto.

Aziaten eten echter weinig tot geen ongefermenteerde sojaproducten. Dit zijn producten als sojakaas, soja-ijs, sojamelk, tahoe, babymelk op basis van ongefermenteerde soja en allerlei vleesvervangers die op basis van dit soort soja zijn gemaakt. Juist dit soort producten wordt momenteel als uitgangspunt gezien van de zogenaamde gezonde eigenschappen van soja.

In de afgelopen jaren zijn talloze studies gedaan naar de gezondheidseffecten van (ongefermenteerde) soja. Ik kwam recentelijk in aanraking met het werk van een Amerikaanse onderzoekster, dr. Kaayla Daniel, die haar promotieonderzoek deed naar de gezondheidseffecten van (ongefermenteerde) soja.

Na het doorspitten van duizenden wetenschappelijke artikelen trok zij de volgende conclusies over ongefermenteerde soja. Ongefermenteerde sojaproducten kunnen:

  • nierstenen veroorzaken
  • je schildklierwerking ernstig verhinderen, wat kan leiden tot:
    • energieverlies
    • overgewicht
    • depressie
    • het altijd koud hebben
  • de groei van baby’s en kinderen ernstig verstoren als gevolg van hormonale disbalansen
  • hersenschade veroorzaken
  • de vruchtbaarheid in gevaar brengen
  • ernstige allergieën veroorzaken
  • zelfs leiden tot borstkanker

Hoe kan ongefermenteerde soja dan zó slecht zijn?

Ongefermenteerde sojaproducten:

  • bevatten goïtrogenen die de aanmaak en werking van schildklierhormonen blokkeren
  • bevatten fytaten die de opname van belangrijke mineralen als ijzer, zink, calcium en magnesium blokkeren
  • bevatten zogeheten anti-nutriënten die de vertering van eiwitten kunnen hinderen
  • zijn voor > 90% genetisch gemanipuleerd om soja bestand te maken tegen het herbicide Roundup. Deze pesticide wordt nog vaak gevonden in sojaproducten en een gevolg is dat genetisch gemanipuleerd soja dan ook in verband is gebracht met een verhoging aan het optreden van allergieën
  • soja zit vol met de fyto-oestrogenen genisteïne en daïdzeïne, die de werking van oestrogeen imiteren. Studies hebben uitgewezen dat deze fyto-oestrogenen kunnen leiden tot het uit balans brengen van de hormoonhuishuiding en een mogelijke rol spelen in onvruchtbaarheid en zelfs borstkanker bij vrouwen. Het drinken van 2 glazen sojamelk gedurende 1 maand zou al genoeg zijn om de menstruatiecyclus te ontregelen
  • babymelk op basis van soja bevat zoveel fyto-oestrogenen dat de ontwikkeling van de seksuele kenmerken van je baby ernstig in gevaar kan worden gebracht. Baby’s die met dit soort melk zijn gevoed kunnen tot wel 20.000 keer hogere oestrogeenwaarden in hun bloed hebben dan baby’s die deze voeding niet kregen.

Conclusie

Er is een groeiende groep wetenschappers en artsen die waarschuwt voor de gevaren van ongefermenteerde soja. Studies die zijn gedaan naar de gevaren van ongefermenteerde sojaproducten wijzen duidelijk in de richting van concrete gezondheidsrisico’s.

Als je last hebt van het vaak koud hebben, energieverlies of een gediagnosticeerde verminderde schildklierwerking, is het aan te raden dat je een tijdje stopt met alle producten die gemaakt zijn van of een bron zijn van ongefermenteerde soja.

Ben je bang dat je niet zonder soja kunt?

“Soja is een vleesvervanger en daardoor krijg je minder verzadigde vetten binnen”

Van verzadigde vetten wordt vaak beweerd dat ze je risico op hart- en vaatziekten verhogen. Klik hier om te ontdekken wat de schadelijkheid is van verzadigde vetten.

“Soja bevat veel ‘gezonde’ meervoudig onverzadigde vetten”

Om gezonde meervoudig onverzadigde vetten binnen te krijgen kun je gemakkelijk in je behoefte voorzien door het eten van o.a. noten, zaden, groente, avocado, olijfolie en lijnzaadolie.

“Soja is een rijke bron van eiwit”

Er zijn talloze alternatieve bronnen van eiwit waaronder vlees, vis, eieren, noten, gezonde sojaproducten als tempeh, geitenzuivel en wei-eiwit.

“Soja is een goede vervanger van melk voor lactose-intolerante mensen”

Als je allergisch of intolerant bent voor koemelk en je wilt een vervanging voor het calcium, kun je beter groenten eten. Daarin zit meer dan voldoende calcium voor je behoefte.

“Soja verlaagt het LDL bij regelmatige consumptie”

LDL is een veelgebruikt ‘angstwoord’ door propagandisten van de anti-(verzadigd)vet theorie. Noem het woord ‘LDL’ op een feestje en iedereen is bij wijze van spreken stil. Is LDL wel zo machtig? Lees dit artikel over het gevaar van LDL en andere onderwerpen over vetten en cholesterol.

actieInformatie uit dit artikel is deels ontleend aan het artikel over soja van de website van Dr. Mercola. Disclaimer: de informatie in dit artikel is de mening van de auteur en dient niet als vervanging voor behandeling of consult door een (huis)arts.

 

Help anderen ook gezonder te worden en deel dit artikel

39 gedachten over “De gevaren van soja

  • 15 oktober 2015 om 07:46
    Permalink

    Het belangrijkste wordt toch weg gelaten uit dit artikel! Leuk dat je mensen informeert, maar als consument kan je niet weten met welke type soja je te maken hebt wanneer je het koopt. Bij de AH zie ik regelmatig dames staan die soja producten promoten in de hoop dat je het koopt, maar wanneer je ze de vraag stelt welke type soja boon voor dit product gebruikt hebt, weten ze je niets te antwoorden! Ik heb in de grondstoffen branch gezeten waardoor wij soja exporteerden en importeren. Het enige land die de beste soja heeft en krijgt is Japan. Zij betalen daar ook voor, maar het is een type die alleen voor hun markt is bestemd.

    Beantwoorden
  • 19 juni 2015 om 14:56
    Permalink

    Dus als ik die Soja Isoflavonen bij de Tuinen koop of via internet, doe ik er dan goed aan of niet? het schijnt wel te werken. Ik moet iets hebben tegen die overgangsklachten waar ik mee te kampen heb: ben snel moe, heb dan soms totaal geen fut meer, ook niet handig als ik op m`n werk zit, en heb last van stemmingswisselingen en zweetaanvallen. Kan iemand me dan tippen wat ik dan wel veilig kan gebruiken? Liefst op basis van de Natuur. Dus iets van kruiden e.d.

    Beantwoorden
  • 1 april 2015 om 14:02
    Permalink

    Ik heb gister toevallig weer een x soja vleesvervanger gebruikt. Ik ben ermee gestopt, aangezien ik het advies al eerder van een orthomoleculaire arts heb gekregen aangezien ik osteoporose en trage schildklier heb. Maar goed, ik heb dus nu weer een menstruatie terwijl dit nog niet moet en ontzettend moe en misselijk. Dus ik vrees dat ik de rest maar weg ga geven!

    Beantwoorden
  • 29 december 2013 om 23:13
    Permalink

    Verwijzingen naar studies: http://www.veganhealth.org/articles/soy_wth#asia
    Een wat simpele maar leuke uitleg: http://www.luckinlove.com/phytic.htm

    Beste allemaal,

    Ongefermenteerde soja is niet ongezond, en ook niet gevaarlijk. In ongefermenteerde soja zitten inderdaad (in andere mate) fyto-oestrogenen en fytaten maar deze zijn bovendien nooit schadelijk bevonden in menselijke studies.

    Een hoop beweringen die je de laatste tijd online leest komen voor een deel vanuit bekende oorsprong, namelijk NIET peer-reviewd wetenschappelijk artikelen. Daarnaast heb je nu Dr. Daniel vanuit een andere hoek. Zij is zelfstandig en wordt niet beïnvloed nog gefinancierd door derden. Dat is gunstig, zou je denken…..

    Belangrijk is om de zgn peer-reviewed wetenschappelijke artikelen te lezen. Hier zie je dat er geen enkel bewijs is dat sojamelk slechte eigenschappen heeft. Drink het alleen wel biologisch en onbewerkt! Daarbij zijn er nog geen peer-reviewd artikelen geschreven die (wetenschappelijk onderbouwd) kunnen beweren dat ongefermenteerde sojamelk voor menselijke consumptie schadelijk is 🙂

    In het kort:
    1. De zogenaamde hormonen in soja zijn een ander soort oestrogeen hormoon die geen bewezen invloed heeft op het menselijk lichaam. Ja, is het vergelijkbaar in oorsprong, maar heeft een heel ander soort werking. Het zit bovendien in veel plant soorten. Note: Het kan je cyclus beïnvloeden maar dit is niet schadelijk bewezen.
    2. De zogenaamde fytaten hebben geen enkel bewezen effect op ons lichaam. Sterker nog, in noten, peulvruchten en brood zitten meer fytaten. Google maar eens op phytate chart. Dan kun je het zelf bekijken 🙂
    3. De opname van IJzer, Zinc, Calcium en Magnesium wordt niet vermindert door fytaten. Dit is bewezen in menselijke studies.
    4. Over al dan niet gefermenteerde soja: The effects of fermenting soy foods on rates of zinc absorption have not been tested in humans, but one study from the University of the Witwatersrand, South Africa (1990) found that the iron in tempeh was absorbed better than from other soy foods, at a rate of 10 – 15%; the iron from tofu was absorbed at a range of about 3 to 8% (113). Again, absorption rates of plant iron vary greatly according to someone’s current iron status and the amount of iron in the food, which can account for a large range of absorption amounts.
    5. Het is zeker waar dat gefermenteerd beter is. Maar dat betekent niet direct dat ongefermenteerd slecht is.

    Over Dr. Daniel:

    Ze is een gepromoveerd voedingsdeskundige op het gebied van soja. Echter lees ik liever artikelen van gerenommeerde onderzoekers met een achtergrond in geneeskunde en / of biochemie. Duizenden artikelen heeft ze niet doorgespit. Zo veel “degelijke” artikelen bestaan er helaas nog niet.
    De meeste (zo niet alle) studies waaruit ze put zijn gebaseerd op dierlijke studies en niet op mensen.

    De Lees dit eens: http://cebp.aacrjournals.org/content/11/1/43.full
    Er staat dat het ongevaarlijk is en zegt zelfs dat het mogelijk voorkomt: Our findings suggest that thyroid cancer prevention via dietary modification of soy and/or phytoestrogen intake in other forms may be possible but warrants further research at this time.

    Studie van Oxford: http://jnci.oxfordjournals.org/content/95/15/1158.full
    Verminderd mogelijk risico op kanker:
    Conclusion: Some phytoestrogenic compounds, at the levels consumed in the typical American-style diet, are associated with reduced risk of endometrial cancer.

    http://www.naturalmedicinejournal.com/article_content.asp?article=377
    Epidemiological data, however, suggests that soy consumption is not associated with increased risk in any population of women with a history of breast cancer. Further, there appears to be a linear relationship between decreased risk of recurrence and/or mortality and increasing soy consumption.

    Over borstkanker: http://www.huffingtonpost.com/neal-barnard-md/settling-the-soy-controve_b_453966.html

    Wat ik hier mee wil zeggen is dat er nog geen eenduidige conclusie mogelijk is. Er zijn negatieve artikelen (merendeel gebaseerd op dierlijke studies) maar nog veel meer neutrale en positieve artikelen gebaseerd op menselijke studies. Het blijft vooralsnog dus in het midden 🙂

    Veel plezier met lezen en trek vooral jullie eigen conclusies. Ik neem nog een glaasje sojamelk 🙂

    Beantwoorden
    • 9 september 2014 om 11:12
      Permalink

      Eindelijk een reactie van iemand die niet maar kwakkeloos informatie van een ander aanneemt. Maar in plaats daarvan zelf op onderzoek uit gaat. Bedankt voor de uiteenzetting.

  • 22 december 2013 om 19:52
    Permalink

    Geldt dit ook voor tofu ? Het staat er niet tussen.. Na jarenlang sojaprodukten te hebben gebruikt (sojamelk, pudding en dergelijke), ben ik ermee gestopt na advies voor mijn trage schildklier. Nu eet ik enkel nog heel af en toe tofu en de melk heb ik vervangen door amandelmelk. Ik denk wel dat het in mijn geval te laat is om nog een positief effect te hebben op mijn schildklier ..

    Beantwoorden
    • 6 augustus 2015 om 15:02
      Permalink

      Bij een kennis van mij is rond haar 68e vastgesteld dat zij geen schildklier meer had. Mogelijk een spontane (auto)- immuunreactie. Ik weet niet of dir bij ook het gevak is maar beter dan op een niet-medisch forum een medische vraag neer te leggen kun je of naar eenedisch forum gaan waar medici vragen beantwoorden of naar een specialist die ondrzoek doet (bij jouw) en daarna advies geeft, in die volgorde. Zelfonderzoek kan bij gedocumenteerd disciplinaire eetgewoonten due je , zeg, 1 maand volhoudt en dan 1voedingsvarisabele veranderd. Onder begeleiding van een voedingsdeskundige en een specialist. Niet aan te raden voor zelfdokterende leken dus. Daarbij komt dat welbevinden subjectief is. Probeer uit te vinden of er betaalde universitaire onderzoeken lopen waar jij aan mee kan doen. Succes.

  • 16 oktober 2013 om 12:07
    Permalink

    Hallo Bart,

    Ik vraag me af of de sojaboter (voor op brood) en de sojayoghurt en sojaroom ook ongefermenteerd zijn?? Ik drink ook al jaren sojamelk omdat ik een lichte lactose intolerantie heb. Ik hoor graag van je,

    gr Irene

    Beantwoorden
    • 16 oktober 2013 om 12:36
      Permalink

      Hallo Irene,

      Ik durf het niet met zekerheid te zeggen, ik zou – hele eenvoudig – de fabrikant benaderen met deze vraag, dan weet je het (hopelijk?) zeker!

      Vriendelijke groet,

      Bart

    • 9 februari 2014 om 19:28
      Permalink

      Wel leuk verhaal van die soja maar als je een lactose allergie hebt, zoals ik, wat kun je dan nog gebruiken als vervanger voor een bv lekker toetje.

  • 14 oktober 2013 om 16:30
    Permalink

    Hola,

    Ik heb een vraagje. Is de Alpro Soja boter dan ook slecht? Is dat ook ongefermenteerde soja en de yoghurt e.d. ook??

    Beantwoorden
  • 21 september 2013 om 11:42
    Permalink

    Hallo,
    tegen opvliegers kan je curcuma gebruiken.
    Van alle noten kunt u makkelijk zelf notenmelk maken, stukken goedkoper, en beter voor het milieu, minder afval.
    Laat de noten een paar uur wellen, giet het vocht af, doe de noten in een blender met wat zuiver water. Blenderen en even door een zeef of kaasdoek en je hebt je melk.
    Er is een schitterende site, fullyraw met kristina.
    Maak een feest van je leven.
    Wees creatief en ga op zoek.
    Regenboog groet.

    Beantwoorden
    • 18 september 2013 om 20:20
      Permalink

      Geitenmelk is een van de gezondste melk producten die er bestaan. Helaas is wel zo een klein pakje erg duur :/ dat is het enige nadeel. Ik dronk altijd gewone halfvolle melk uit de Aldi, mijn huisarts zij dat daar de meeste calcium in zit en goed is voor de botten (vooral bij vrouwen). ik wist altijd al van soja melk en sinds 2 maanden drink ik soja melk inplaatsvan halfvolle melk. Ik moet zegge dat mijn menstruatie veel eerder is gekomen dan het zou moeten. Ik snapte niet waarom ik al die menstruatie symptonen kreeg terwijl ik toch 2 weken geleden nog menstruatie gehad heb. Dus ik dacht misschien heeft het iets te maken omdat ik sojamelk drink omdat daarin veel oestrogeen in zit. Ik checkte google en hup ik kwam al uit op een paar websites, die aangeven zoals deze, dat als je alleen al 1 maand elke dag soja drinkt, dat het je menstruatiecyclus kan beinvloeden en voila! ik denk dat dit juist het geval bij mij ook is. Ik zal soja melk nog wel blijven drinken omdat er ook gezonden voedingstoffen in zitten, maar niet meer zoveel als voorheen, ik ga het afwisselen met halfvolle melk weer en wellicht geiten melk,helaas zo duur :/

  • 22 juni 2013 om 14:44
    Permalink

    Ik eet al jaren, de voor -gekruide soja ,biologisch trouwens altijd (met eko keurmerk) deze zijn al in reepjes gesneden waarschijnlijk ook ongefermenteerd…maar ik moet zeggen dat ik nu in de overgang gewoon wel eens denk….waar blijven die opvliegers?? Erbij eet ik veel groente en lijnzaad (eigen gebakken brood) en andere zaden en noten (zonnebloem , amandel , pompoenpit enz) maar ga nu maar eens aan de tempeh…we eten wel vis omdat dat beter is wat betreft de gezondheid ook zijn we bang dat we na 13 jaar vegetarisme geen b 12 meer kunnen opnemen zonder vis….

    Beantwoorden
  • 19 januari 2013 om 10:22
    Permalink

    Hoi,

    Erg interessant artikel. Ik drink al jaren sojamelk. Elke dag geklopt in de koffie en ongeveer twee keer per week maak ik er een kom havermout mee. Als ik pannekoeken maak of cake etc gebruik ik het ook. We zijn thuis niet opgevoed met melk en ik krijg er ook buikpijn van. Er gaat dus flink wat sojamelk doorheen in een dag, week,. maand. Wat is een goede vervanger dan? Want nu ben ik een beetje het spoor bijster. Dacht dat we goed bezig waren met het soja verhaal…
    Alvast bedankt!

    Beantwoorden
    • 24 januari 2013 om 08:58
      Permalink

      Je kunt kokosmelk gebruiken, of geitenmelk en eventueel lactosevrije melk. als ik meer alternatieven heb zal ik het melden!
      Groet, Bart

    • 3 maart 2013 om 16:56
      Permalink

      Ik ben sinds kort begonnen met amandelmelk en havermelk omdat ik (tijdelijk) met melkproducten moest stoppen. Ook bestaat er rijstmelk, gewoon in de supermarkt te verkrijgen. Mij bevalt dit heel goed, maak er havermoutpap mee maar ook pannekoeken waarbij ik havermout, speltmeel en boekweitmeel gebruik+eieren en sesamzaad. Aan te bevelen. Hopelijk is dit een goed alternatief voor jou.

    • 31 mei 2013 om 23:44
      Permalink

      Hoi Samboe. Isnotenmelk een optie? Kun je vrij gemakkelijk zelf maken. En is ook heel erg lekker. grts marianne

  • 17 december 2012 om 10:58
    Permalink

    Bedankt voor je informatie omtrent niet gefermenteerde soja.
    Hoe zit het met niet genetisch gemanipuleerde soja lecithine granulaat?
    Is dit wel of niet aan te bevelen.
    Vast bedankt voor je antwoord.
    Anne

    Beantwoorden
  • 5 december 2012 om 12:23
    Permalink

    Hallo Bart,

    Moet niet gekker worden. Zo’n 3 weken geleden heb ik tegen mijn opvliegers bij de tuinen Soja isoflavonen 750 mg gekocht op advies van iemand van de Tuinen en ik moet zeggen dat het helpt. Slik 2 capsules voor de maaltijd per dag. Wat vervelend dat je nu met dit bericht komt, heb verder geen alternatief. Overigens gebruik ik wel iedere dag de kokosolie./

    Gr.Marga

    Beantwoorden
    • 17 maart 2015 om 09:29
      Permalink

      ik heb al jaren tegen overgangsverschijnselen een prima dieet .
      als je belangstelling heb en er voor wil gaan
      geef maar een mail

  • 3 oktober 2012 om 17:13
    Permalink

    Alle gepasteuriseerde melk produkten zijn schadelijk voor de gezondheid, neem rauwe melk,
    Zoek hiervoor een adres in je omgeving.
    Soja verzwakt je immuunsysteem, geeft spijsverteringsproblemen, hartaandoeningen en kanker.
    Soja heeft nooit de GRAS (Generally Recognized As Safe) status gekregen.
    Ze dienen beiden als veevoeder of voor industriële doeleinde, Soja had wel goedkeuring voor het gebruik als bindmiddel in kartonnen dozen. Soja is een goed middel voor biobrandstof.
    Japanners consumeren meer soja dan Amerikanen en er komt meer kanker voor in Japan dan in Amerika.
    De wetenschap weet hier van af, maar de industrie probeert dit te onderdrukken.
    Kokosolie bevat weinig ess. vetz., maar is wel veilig om mee te bakken, frituren. Ook reuzel is goed.

    Beantwoorden
  • 3 oktober 2012 om 10:53
    Permalink

    Wat dan wel te eten als je vegetarier bent? De winkels liggen idd vol met soja-based vleesvervangers. Wie heeft goede tips?

    Beantwoorden
  • 28 augustus 2012 om 18:25
    Permalink

    Hoe zit het met biologische zuivel zoals soja melk, yoghurt en boter e.d? Er staat iig wel op dat het van niet genetisch gemodificeerde soya bonen is. Ik gebruik het van de merken Vivera en Provamel.

    Beantwoorden
  • Pingback:BOINNK!!! | Aleph Weekoverzicht nr. 32

  • 27 augustus 2012 om 13:03
    Permalink

    Ik heb als baby sojaformule gehad, afgewisseld met gewone borstvoeding (50/50 misschien). Mijn moeder gaf kennelijk niet genoeg melk en ik had zogenaamd een koemelkallergie (nu iig niet meer). IMO had ze eerst geit moeten proberen, maar daar was blijkbaar geen poeder van, want mij vertelde ze dat dat niet bestond (geloof ik niet, want zo oud ben ik niet). Aha. Nou, jammer dan. Ik at (dronk) volgens haar zo slecht, dus ik kan haar niet kwalijk nemen dat ze me die meuk heeft gegeven.

    Nu ben ik echter mogelijk allergisch voor soja. Ik weet het niet zeker, maar van sojamelk moet ik uit mijn bil plassen, zeg maar (sorry, onsmakelijk). Dat wist ik als kind al, maar toen dronk ik koppig toch sojamelk. Ik vond het vreemd genoeg smakelijk, vooral die met bananensmaak. Ik sloeg gewoon wat norit achterover en zette me schrap voor de komende uren.
    Inmiddels eet ik al jaren geen soja meer, afgezien van tamari, en met sojamelk was ik al eerder gestopt. Zelfs daarvoor was het geen dagelijkse kost of zo. Lekker is het niet bepaald.

    Oh, en ik ben inderdaad onvruchtbaar. Helaas is het niet mogelijk de oorzaak daadwerkelijk vast te stellen.

    Beantwoorden
    • 28 augustus 2012 om 10:36
      Permalink

      Bedankt voor het delen van je ervaring / verhaal, Moz, heftig!

    • 28 augustus 2012 om 12:00
      Permalink

      Hebt u tegenbewijzen????

  • 23 augustus 2012 om 22:59
    Permalink

    Hallo Bart,

    Prima artikel. Ik wist dit al. Maar nog iets, ik zou eens wat onderzoek plegen naar iets wat nog gevaarlijker is. Nml. MELK. Puur vergif.
    Ben benieuwd wat je hiervan denkt.

    Beantwoorden
    • 24 augustus 2012 om 19:41
      Permalink

      Hallo Riny

      Ben geen voorstander van melk! Het blijkt namelijk dat het drinken van melk in tegenstelling tot wat je zou verwachten eerder tot botontkalking leidt dan dat het hiertegen beschermt.

      Maar dat wist je vermoed ik zo al 😉

      Goeie tip voor een nieuw artikel binnenkort, dankje!

      Bart

  • 23 augustus 2012 om 08:05
    Permalink

    Beste Bart,

    Hartelijk dank voor de waarschuwing.
    Al jaren gebruik ik sojamelk en yoghurt, en de nodige vleesvervangers.
    Ben er dus wel van geschrokken, maar blij dat ik dit nu weet.

    Bedankt namens Janny

    Beantwoorden
  • 22 augustus 2012 om 21:52
    Permalink

    Hallo Bart,

    Bedankt voor je nuttige info.
    Op de een of andere wijze kan ik echter niet in je links komen.
    Doe ik iets fout?

    Groet, lummie

    Beantwoorden
    • 23 augustus 2012 om 11:48
      Permalink

      Sorry Lummie en anderen: ik heb recent enkele pagina’s onderverdeeld in categorieën en was vergeten de links hiervoor aan te passen. Als het goed is moet het nu kloppen, ik heb de links gecheckt!

      Groet,

      Bart

  • 22 augustus 2012 om 19:54
    Permalink

    Beste Bart,
    Hartelijk dank voor de waarschuwing, ik eet nogal eens vleesvervangers,
    dus schrok er wel van en ga nu opletten,
    heb zo af en toe klachten, (of het daar van komt!) zullen we even
    afwachten.
    ik ben blij met de kokosolie en gebruik het nu al een poos bevalt goed.
    tot een volgende bestelling..
    met een hartelijke groet van Marion

    Beantwoorden
    • 23 augustus 2012 om 11:50
      Permalink

      Ik ben blij dat ik je met dit artikel dan toch heb kunnen helpen, Marion.
      Sommige vleesvervangers is niks mis mee, met andere moet je dus -blijkt maar weer – erg uitkijken.

      Sommige vleesvervangers zitten behalve vol met soja, vol met gluten en / of melkeiwit. Ingrediënten waar heel veel mensen allergisch of intolerant voor zijn – vaak zelfs zonder dat ze het zelf weten.

      Groet

      Bart

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *