Door Bart van Veen

Kokosolie is een smakelijk en 100% natuurlijk product dat door steeds meer mensen in Nederland en België wordt ontdekt en gebruikt. Kokosolie heeft lange tijd met een negatief imago te kampen gehad dat in de jaren ’50 door de anti verzadigd vetlobby in het leven was geroepen door manipulatie van onderzoeksgegevens. Vooral onderzoeken van een Amerikaanse arts genaamd Ancel Keys waren hierin zeer invloedrijk.

In deze onderzoeken ‘bewees’ Keys dat verzadigde vetten tot een verhoogd cholesterol zouden leiden met alle gevolgen van dien. Later onderzoek toonde echter aan dat Keys in zijn bekende 7 Landen Studie veel landen had weggelaten die zijn onderzoeksconclusies een andere wending zouden hebben gegeven. Bovendien gebruikte Keys in een van zijn onderzoeken gehard (gehydrogeneerd) kokosvet bij dieren, waardoor er tekorten aan essentiële vetzuren optraden. Geharde vetten staan er inmiddels bekend om voor zeer veel en uiteenlopende gezondheidsklachten te zorgen.

Deze misleidende onderzoeken hebben er toe geleid dat vetten/oliën rijk aan verzadigde vetten, zoals kokosolie, over één kam geschoren werden met transvetten, die ontstaan als je een vet of olie ‘hardt’ (hydrogeneert). De laatste jaren wordt echter steeds duidelijker dat veel van de ongezonde eigenschappen die men aan kokosolie dacht te kunnen toeschrijven maar deels waar zijn of de plank zelfs volledig misslaan.

• Kokosolie: 50% laurinezuur

  

  Een molecuulmodel van laurinezuur

Kokosolie bestaat voor ongeveer 50% uit het verzadigd vetzuur laurinezuur. Laurinezuur is een verzadigd vetzuur met de chemische notatie C12:0. Het behoort tot de middellange keten vetzuren. In het Engels heet dat een MCFA (medium chain fatty acid) of MCSFA (medium chain saturated fatty acid). Laurinezuur wordt in het lichaam omgezet in een molecuul genaamd monolaurine.

Moedermelk bestaat voor zo’n 30% uit laurinezuur.

Andere middellange keten vetzuren die in kokosolie zitten zijn caprylzuur (acht koolstofatomen, C8:0), caprinezuur (tien koolstofatomen, C10:0).

• Kokosolie is een stabiele keukenolie

Kokosolie bestaat voor grofweg 90% uit verzadigde plantaardige vetten. Verzadigde vetten zijn zeer ongevoelig voor hitte en oxidatie door bijvoorbeeld zonlicht of contact met zuurstof. Daarom is het van nature langer houdbaar en wordt het minder snel ranzig of giftig tijdens het bakken.

Kokosolie gaat dan ook volgens gebruikers tot wel 15 keer zo lang mee in de frituurpan dan gangbare frituuroliën [TIP: wanneer je frituurt met niet-ontgeurde virgin kokosolie, houd dan een maximum frituurtemperatuur aan van 170°C. Het rookpunt van ongeraffineerde kokosolie ligt namelijk bij 177°C] en heeft doorgaans een natuurlijke houdbaarheid van wel 2 jaar na productie. Veel mensen bakken in ‘populaire’ oliën zoals zonnebloemolie of sojaolie. Deze oliesoorten hebben een hoog gehalte aan meervoudig onverzadigde vetzuren (MOV). MOV zijn echter juist zeer gevoelig voor hitte en oxidatie omdat de moleculen meerdere zogeheten dubbele bindingen bevatten.

• Kokosolie bevat 8,6 kilocalorieën per gram
  

Kokosolie bestaat voor zo’n 65% uit zogeheten MCT (medium chain triglycerides). Dat zijn vetmoleculen die niet zo lang zijn als de vetzuren uit gangbare bronnen van olie en vet. In onderstaande tabel vind je een vergelijking van kokosolie met enkele andere veelgebruikte oliesoorten.

Bron:
Mary G. Enig, Ph.D. Feiten over vetten. Het complete basiswerk over de voedingswaarde van oliën, vetten en cholesterol. Drukkerij Bakker, Roelofarendsveen (2003, vertaling); ISBN 90-806706-18, p.292-293.

Lees hier verder over de voedingswaarde van kokosolie…

Leuk artikel? Vertel het verder!

•